Ondanks de opkomst van zonne- en windenergie, worden er wereldwijd nog altijd volop traditionele energiebronnen aangesproken om in de steeds maar groeiende energiebehoefte te voorzien. Denk daarbij aan gas en steenkool bijvoorbeeld.

Steenkool groeit de laatste jaren zelfs in populariteit, omdat het goedkoper is geworden. Gevolg: kolencentrales draaien (nog steeds) op volle toeren. In 2014 verstookte de Nederlandse industrie zelfs een recordhoeveelheid aan kolen. Is hier niks aan te doen? Misschien wel.

De oplossing zou wel eens te vinden kunnen zijn in ons afval. Het bedrijf N+P Group kwam op het idee om niet-recyclebaar afval om te zetten in samengeperste staafjes van 4 cm lang die op dezelfde manier kunnen worden verbrand als steenkool. Deze Subcoal pellets worden gemaakt van de reststoffen die overblijven nadat al het afval gesorteerd, gescheiden en zoveel mogelijk hergebruikt is. Daarmee zou het ons ook van een ander probleem verlossen: de groeiende berg afval die wij met z’n allen produceren. Onderzoeksbureau CE Delft heeft berekend dat per ton Subcoal 1.263 kilo CO2 bespaard wordt in vergelijking met het traditionele verbranden van afval in een verbrandingsinstallatie. Door 10 procent van de brandstof in kolencentrales te vervangen door deze staafjes, zou een centrale zijn klimaatuitstoot met 3 tot 7 procent kunnen verminderen.

In principe zouden kolen bijna volledig vervangen kunnen worden door pellets

Dat lijkt niet echt veel, maar Harry Croezen van CE Delft laat weten dat het bijstoken met deze pellets wel degelijk effect heeft. ‘Het hangt er van af welk percentage kolen je vervangt. In principe zouden kolen bijna volledig vervangen kunnen worden door pellets, mits deze uit schoon hout of vergelijkbaar schone materialen zonder chloor en vluchtige zouten worden geproduceerd. Deze verontreinigingen tasten namelijk de stoomketel van de centrale aan waardoor deze sneller slijt. Hoe hoger de concentratie, des te sneller de slijtage.’ Valt er ook iets af te dingen op het gebruiken van afval als brandstof? Croezen: ‘Door het bijstoken met kolen-alternatieven te subsidiëren, zou het verleidelijk kunnen worden om ook recyclebaar afval tot pellets te verwerken.’

Lars Jenissen van N+P Group denkt dat dat wel mee zal vallen. ‘Op dit moment wordt er in Nederland volop ingezet op recycling en kostentechnisch loont dit ook. Het zal dus puur om díe reststromen gaan waar we nu nog geen andere oplossing voor hebben dan verbranden.’ Wetgeving loopt echter nog een beetje achter. N+P Group heeft de eerste proeffase met Subcoal succesvol afgerond, maar verwacht pas in het tweede kwartaal van 2016 echt aan de slag te kunnen. Jenissen: ‘Als je iets anders wilt verstoken dan steenkool, moet je daarvoor een vergunning aanvragen. Daar gaat veel tijd overheen.’ Belangrijk om te weten is ook dat het alternatief voor dit restafval — vergassen en verbranden voor energieproductie — minder rendement oplevert. Bovendien verwacht Jenissen dat het bijstoken met pellets de kosten met wel eenderde kan verlagen ten opzichte van een volledig op steenkool gestookte centrale.

Hoe mooi zou het zijn als we met ons eigen afval energie kunnen opwekken?

Alhoewel afval steeds beter te scheiden en te hergebruiken (recyclen) is, blijven er nog steeds reststromen over waar we op dit moment niet zoveel mee kunnen. Het storten van dit soort afval is in veel landen, waaronder Nederland, verboden vanwege de lucht- en bodemverontreiniging die dit met zich meebrengt. Nieuwe oplossingen zoals de Subcoal pellets zijn dus gewenst. En zeg nou zelf: hoe mooi zou het zijn als we met ons eigen afval energie kunnen opwekken? Op die manier kan ook het laatste beetje niet-recyclebare afval een nuttige functie krijgen.


 

Dit artikel verscheen eerder op One World.